همه دسته‌بندی‌ها
برندها
آموزش علوم آزمایشگاهی

دیسک آنتی بیوگرام چیست؟ (بررسی دقیق و راهنمای تفسیر نتایج)

دیسک آنتی بیوگرام چیست؟ (بررسی دقیق و راهنمای تفسیر نتایج)

دیسک آنتی بیوگرام چیست؟ راهنمای تفسیر و خرید | تکسان طب آزما

دیسک آنتی بیوگرام چیست و چه نقشی در تشخیص آزمایشگاهی دارد؟

تست حساسیت ضدمیکروبی (Antimicrobial Susceptibility Testing یا AST) یکی از بنیادین‌ترین آزمایش‌ها در بخش میکروب‌شناسی بالینی است. با گسترش سویه‌های مقاوم و پیچیدگی عفونت‌ها، شناسایی داروی مؤثر دیگر بر پایه حدس بالینی ممکن نیست. در این میان، دیسک آنتی بیوگرام به‌عنوان در دسترس‌ترین و معتبرترین ابزار تشخیصی، نقشی کلیدی در جهت‌دهی به پروسه درمان دارد.

دیسک آنتی بیوگرام چیست و چگونه عمل می‌کند؟

دیسک آنتی‌بیوگرام یک قرص کاغذی کوچک با قطر استاندارد ۶ میلی‌متر است که به غلظت مشخصی از یک عامل ضدمیکروبی آغشته شده است. بر روی هر دیسک، کد اختصاری دارو همراه با دوز آن (مانند C-30 برای کلرامفنیکل یا CRO-30 برای سفتریاکسون) درج می‌شود.

مکانیسم عمل آن بر مبنای انتشار غیرفعال در بستر آگار است؛ با قرارگیری دیسک روی محیط کشت تلقیح‌شده با باکتری، دارو در ژل آگار منتشر شده و گرادیان غلظت ایجاد می‌کند. با تکثیر باکتری‌ها، در ناحیه‌ای که غلظت آنتی‌بیوتیک بالاتر از حداقل غلظت مهارکنندگی (MIC) باشد، رشد متوقف شده و هاله عدم رشد (Zone of Inhibition) شفافی پیرامون دیسک تشکیل می‌گردد.

اهمیت استفاده از دیسک آنتی بیوگرام در طب تشخیصی

  • درمان هدفمند و اختصاصی: تعیین آنتی‌بیوتیک با کمترین عوارض و بالاترین کارایی برای ریشه‌کنی سریع عفونت.
  • کاهش مصرف بی‌رویه آنتی‌بیوتیک‌های وسیع‌الطیف: کمک به جلوگیری از پیشرفت پدیده مقاومت دارویی در جامعه.
  • ردیابی الگوهای مقاومتی: شناسایی سویه‌های خطرساز بالینی همچون MRSA، VRE و تولیدکنندگان بتالاکتامازهای وسیع‌الطیف (ESBL).
  • کاهش هزینه‌های بیمارستانی: کاهش روزهای بستری بیماران از طریق انتخاب صحیح داروی خط اول.

تضمین درستی تست‌های آنتی‌بیوگرام ارتباط مستقیمی با ثبات دمایی و کیفیت اولیه دیسک‌ها دارد. مجموعه تکسان طب آزما با نظارت مستقیم کارشناسان آزمایشگاهی، انواع دیسک‌های تشخیصی را با حفظ دقیق زنجیره سرد تأمین می‌کند.

مشاهده و خرید دیسک های آنتی بیوگرام در تکسان طب آزما ←

مراحل اجرایی متد دیسک دیفیوژن (روش کربی-بائر)

اجرای استاندارد روش کربی-بائر طبق الزامات سازمان جهانی CLSI مستلزم دقت در مراحل زیر است:

  1. تهیه سوسپانسیون نیم مک‌فارلند: تهیه سوسپانسیون همگن از کلونی‌های جوان ۱۸ تا ۲۴ ساعته در نرمال سالین استریل تا رسیدن به کدورت دقیق 0.5 McFarland (معادل $1.5 \times 10^8 \text{ CFU/mL}$).
  2. چمن‌کاری روی محیط مولر هینتون آگار (MHA): تخلیه بار مایع اضافی سوآپ روی جداره لوله و سپس کشت یکنواخت در سه جهت مختلف به منظور دستیابی به یک لایه یکنواخت باکتریایی.
  3. قرار دادن دیسک‌ها: حداکثر ظرف ۱۵ دقیقه بعد از تلقیح، دیسک‌ها به کمک پنس استریل یا دیسپنسر روی محیط قرار گرفته و فشرده می‌شوند. حفظ فاصله حداقل ۲۴ میلی‌متری بین مراکز دیسک‌ها الزامی است.
  4. انکوباسیون و قرائت: پلیت‌ها به شکل وارونه در دمای ۳۵ درجه سلسیوس به مدت ۱۶ الی ۱۸ ساعت در انکوباتور قرار گرفته و سپس قطر هاله‌ها برحسب میلی‌متر با خط‌کش یا کولیس دقیق سنجیده می‌شود.

جدول عیب‌یابی و خطاهای رایج در آزمون دیسک دیفیوژن

نوع خطا
علت احتمالی
تأثیر روی هاله
راهکار اصلاحی
کدورت بالای تلقیح
بیشتر از 0.5 مک‌فارلند
کوچک شدن کاذب
تنظیم دقیق با اسپکتروفتومتر یا لوله مقایسه
عمق زیاد آگار (> 4mm)
حجم زیاد محیط ریخته‌شده
کوچک شدن کاذب
تثبیت ضخامت روی ۴ میلی‌متر (۲۵ تا ۳۰ سی‌سی)
افت توان دارویی
ماندن طولانی در دمای اتاق
کوچک شدن کاذب هاله
فریز طولانی‌مدت و نگهداری کارتریج در دسیکاتور
رطوبت سطحی پلیت
آگار تازه یا قطرات آب درب پلیت
نامنظم شدن حاشیه‌ها
خشک کردن پلیت‌ها به مدت ۱۰ دقیقه قبل از کار

تأمین دیسک‌های آنتی بیوگرام و ملزومات با تکسان طب آزما

شرکت تکسان طب آزما با درک حساسیت نتایج پاتولوژی و میکروبیولوژی، مفتخر است که علاوه بر عرضه طیف گسترده‌ای از کیت های بیوشیمی و محیط‌های کشت تشخیصی، تمامی برندهای معتبر دیسک‌های آنتی‌بیوگرام منطبق با فرمولاری روز دنیا را تأمین می‌نماید. شما می‌توانید جهت استعلام موجودی، دریافت سرتیفیکیت‌ها و مشاوره فنی با بخش فروش مادر ارتباط باشید.


سوالات متداول

۱. شرایط استاندارد نگهداری طولانی‌مدت دیسک‌های آنتی‌بیوگرام چیست؟
کارتریج‌های باز نشده باید در دمای منفی ۲۰ درجه سلسیوس (۲۰- درجه سانتی‌گراد) نگهداری شوند. دیسک‌های مصرفی روزانه در دمای ۲ تا ۸ درجه درون دسیکاتور همراه با سیلیکاژل نگهداری می‌گردند.
۲. چرا برخی هاله‌ها دارای حاشیه مضرس یا کلونی پراکنده در داخل هاله هستند؟
وجود کلونی‌های تک در هاله می‌تواند ناشی از موتاسیون باکتریایی و بروز سویه مقاوم یا آلودگی محیط کشت باشد که نیازمند پاساژ مجدد و تعیین هویت پاتوژن است.
۳. کدام خانواده آنتی‌بیوتیک‌ها حساسیت بالاتری به شرایط محیطی دارند؟
دیسک‌های خانواده بتالاکتام نظیر پنی‌سیلین‌ها، سفالوسپورین‌ها و کارباپنم‌ها بیشترین حساسیت را به گرما و رطوبت داشته و در صورت عدم حفظ زنجیره سرد به سرعت بی‌اثر می‌شوند.

نظرات

هنوز نظری ثبت نشده است؛ اولین نفر باشید.

نظر خود را بنویسید

نظرها پس از بررسی منتشر می‌شوند. سؤال‌های پزشکی شخصی را با پزشک خود در میان بگذارید.

مقالات مرتبط

آموزش علوم آزمایشگاهی

آزمایش ویتامین دی

ویتامین دی یکی از ریزمغذی‌ها و پروهورمون‌های حیاتی در بدن انسان است که نقشی کلیدی در تنظیم متابولیسم کلسیم و…

۵ دقیقه مطالعه
آموزش علوم آزمایشگاهی

راهنمای تخصصی کمپلمان خرگوش Inno-Train؛ استاندارد طلایی تست‌های لنفوسیتوتوکسیسیتی و HLA

۱ راهنمای تخصصی کمپلمان خرگوش Inno-Train؛ استاندارد طلایی تست‌های لنفوسیتوتوکسیسیتی و HLA تست‌های سازگاری بافتی و ارزیابی ایمونوژنتیک پیش از پیوند اعض…

۴ دقیقه مطالعه
آموزش علوم آزمایشگاهی

اختلالات گلبول قرمز (Red Blood Cell Disorders)

گلبول‌های قرمز (RBC) وظیفه اصلی انتقال اکسیژن به بافت‌ها را بر عهده دارند. اختلال در تولید، اندازه، شکل، ساختار یا طول عمر این سلول‌ها می‌تواند به بیم…

۲۸ دقیقه مطالعه
ارسال ایمن و مطمئنبه سراسر کشور
تنوع مدلبرندهای معتبر
مشاوره تخصصیقبل از خرید
تضمین اصالت کالابرای اطمینان خاطر شما